با افزایش استفاده از شبکههای اجتماعی در سالهای اخیر، برخی مطالعات نشان دادهاند که این شبکهها میتوانند خواب ما را مختل کنند، باعث افسردگی شوند و ممکن است حتی بر مغز کودکان تأثیر بگذارند. با این حال، طبق گزارش نیواطلس، محققان دانشگاه کرتین استرالیا به نتایج متفاوتی در این رابطه دست یافتهاند.
با توجه به اینکه شبکههای اجتماعی مختلف محتوا، قابلیتها و تعاملات متفاوتی ارائه میکنند، پژوهشگران به طور جداگانه رابطه بین پریشانی روانی و پلتفرمهای پرکاربردی مانند فیسبوک، اینستاگرام، اسنپچت، ایکس و تیکتاک را بررسی کردهاند. همچنین، تأثیر این شبکهها بر کنترل توجه و تمرکز نیز مورد مطالعه قرار گرفته است.
در مطالعهای که در مجله Social Science & Medicine منتشر شده، 425 نفر برای این پژوهش انتخاب شدند. 74.7 درصد از این افراد زنانی با میانگین سنی حدود 22 سال بودند. محققان به جای تکیه بر خوداظهاری کاربران، مدت زمانی که شرکتکنندگان در طول یک هفته در این پلتفرمها سپری کردند را مورد بررسی قرار دادند.
محققان از مقیاس اضطراب، استرس و افسردگی (DASS-21) برای ارزیابی حالات عاطفی مانند افسردگی، اضطراب و استرس و همچنین پریشانی روانی کلی شرکتکنندگان استفاده کردند. وقتی محققان استفاده از شبکههای اجتماعی را با سطوح افسردگی، اضطراب، استرس و کنترل توجه مورد مقایسه قرار دادند، دریافتند که استفاده از شبکههای اجتماعی رابطهی بسیار ضعیفی با اضطراب دارد و با افسردگی یا استرس نیز رابطه ندارد.
محققان اشاره کردند که آنها تنها مدت زمان صرف شده در شبکههای اجتماعی را بررسی کردهاند و نوع محتوایی که شرکتکنندگان مشاهده میکردند را در نظر نگرفتهاند. بنابراین، باید توجه داشت که این پژوهش فقط به مدت زمان استفاده پرداخته و نوع تعامل شما با شبکههای اجتماعی را مورد بررسی قرار نداده است.
به طور کلی، پژوهشگران تأکید میکنند که یافتههای آنها به این معنا نیست که استفاده از شبکههای اجتماعی بیضرر است یا هیچ تأثیری بر سلامت روان ندارد. بلکه، این یافتهها نشان میدهد که رابطه بین استفاده از شبکههای اجتماعی و سلامت روان پیچیده است. به عنوان مثال، شبکههای اجتماعی ممکن است از جنبههای دیگری نیز مضر باشند که در پژوهشهای دیگر به آن پرداخته شده است.
محققان دانشگاه استرالیای جنوبی (UniSA) دریافتند که پلتفرمهای اینستاگرام و تیکتاک میتوانند به وسواس ناسالم مردان برای داشتن بدنی لاغر و عضلانی دامن بزنند. پژوهشها نشان میدهد مردانی که به لایکها و نظرات مثبت اهمیت بیشتری میدهند، بیشتر در معرض اختلال خود زشتپنداری هستند.
براساس مطالعه منتشرشده در New Media & Society، در نظرسنجی انجام شده از 95 مرد استرالیایی بین 18 تا 34 سال، مشخص شد که 19 درصد از آنها در معرض خطر ایدهآلهای غیرواقعی بدنی قرار دارند. همچنین، توجه به لایکها و کامنتها تأثیر زیادی بر علائم اختلال خود زشتپنداری دارد.
این پژوهش نشان میدهد که مردان نیز مانند زنان تحت تأثیر ایدهآلهای غیرواقعی بدنی در شبکههای اجتماعی قرار میگیرند، که میتواند منجر به رفتارهای مضر مانند ورزش بیش از حد، محدودیت غذایی و استفاده از استروئیدها شود.