بر اساس پژوهشی که در مجله Neurology، وابسته به آکادمی نورولوژی آمریکا منتشر شد، افرادی که دچار استرس مزمن هستند ممکن است با احتمال بیشتری دچار سکته مغزی شوند.
این پژوهش که بر گروهی از بزرگسالان جوان تمرکز داشت، نشان داد ارتباطی میان استرس و سکته مغزی با منشا نامشخص در زنان وجود دارد، اما این رابطه در مردان مشاهده نشد. البته این مطالعه نشاندهنده علت قطعی سکته مغزی نیست، بلکه صرفاً به وجود یک ارتباط اشاره دارد.
نیکلاس مارتینز مایاندر، دارای دکترای تخصصی از بیمارستان دانشگاه هلسینکی فنلاند، اظهار کرد: «افراد جوان معمولاً به دلیل فشارهای شغلی مانند ساعات کاری طولانی، نبود امنیت شغلی و همچنین مشکلات مالی، استرس را تجربه میکنند. مطالعات پیشین نشان دادهاند که استرس مزمن میتواند آثار منفی بر سلامت جسم و روان داشته باشد. یافتههای تحقیق ما نیز نشان میدهد که این نوع استرس ممکن است خطر سکته مغزی را در زنان جوان افزایش دهد.»
در این پژوهش، محققان 426 فرد بزرگسال بین 18 تا 49 سال را که دچار سکته مغزی ایسکمیک با علت نامشخص شده بودند، مورد بررسی قرار دادند. این گروه با 426 فرد دیگر با سن و جنسیت مشابه که سابقه سکته مغزی نداشتند، مقایسه شدند.
سکته مغزی ایسکمیک زمانی رخ میدهد که مسیر خونرسانی به بخشی از مغز مسدود میشود و ممکن است باعث بروز ضعف عضلانی، اختلال در گفتار، مشکلات بینایی یا حتی مرگ شود.
تمام شرکتکنندگان به پرسشنامهای درباره سطح استرس خود در بازه زمانی یک ماهه پاسخ دادند. از افرادی که سکته کرده بودند خواسته شد میزان استرس خود را در ماه پیش از وقوع سکته ثبت کنند. پرسشنامه شامل 10 سؤال بود؛ برای نمونه: «در ماه گذشته چند بار احساس کردید که کنترل امور مهم زندگیتان از دستتان خارج است؟»
برای هر سؤال نمرهای بین صفر تا چهار در نظر گرفته شد، بهطوریکه عدد چهار نشاندهنده «بسیار زیاد» بود. بر اساس مجموع امتیازات، افراد در سه دسته استرس کم (0 تا 13)، استرس متوسط (14 تا 26) و استرس زیاد (27 تا 40) قرار گرفتند. میانگین امتیاز افراد دچار سکته مغزی 13 بود، در حالی که این عدد در گروه سالم بهطور متوسط 10 گزارش شد.
بررسیها نشان داد افرادی که دچار سکته مغزی شده بودند، بیشتر از سایرین دارای سطح استرس متوسط یا بالا بودند. در این میان، 46 درصد از افراد مبتلا به سکته مغزی در مقایسه با 33 درصد از افراد سالم، استرس متوسط یا شدید را تجربه کرده بودند.
پس از در نظر گرفتن عواملی مانند میزان تحصیلات، مصرف الکل و فشار خون که میتوانند بر خطر سکته مغزی تأثیر بگذارند، محققان دریافتند که در میان زنان، استرس متوسط با افزایش 78 درصدی خطر سکته مغزی و استرس بالا با افزایش 6 درصدی این خطر همراه است. نکته جالب توجه این بود که در میان مردان، چنین ارتباطی میان سطح استرس و خطر سکته مغزی مشاهده نشد.
مارتینزمایاندر اظهار داشت: «برای درک اینکه چرا زنان دارای احساس استرس برخلاف مردان ممکن است با خطر بیشتری برای سکته مغزی روبرو شوند، به مطالعات بیشتری نیاز داریم.»
او همچنین افزود: «باید بررسی کنیم چرا میزان خطر سکته مغزی در زنان با استرس متوسط بیشتر از کسانی است که استرس زیادی را تجربه میکنند.» به گفته او، کسب اطلاعات بیشتر درباره تأثیر استرس میتواند به شناسایی راهکارهای مؤثرتری برای پیشگیری از سکتههای مغزی کمک کند.
یکی از محدودیتهای این پژوهش این بود که احتمال دارد افرادی با استرس شدید تمایل کمتری به شرکت در مطالعه داشته باشند و این موضوع ممکن است بر نتایج تحقیق اثر گذاشته باشد.